Ο φούρνος της …Στήριξης

Ο παραδοσιακός φούρνος του χθες (!), ο φούρνος του σήμερα(;) και ο φούρνος του αύριο …του ποτέ.

φούρνος σε ενέργεια

Στα πλαίσια μιας προσεκτικής οικιακής οικονομίας, οι πρόγονοί μας κατασκεύαζαν στην αυλή τους και ένα φούρνο. Ο φούρνος του σπιτιού. Γύρω από αυτό το «θεϊκό» οικοδομικό κατασκεύασμα,  συγκεντρωνόταν όλη η ζωή της οικογένειας και όλη η δυναμική  των κοινωνικών και άλλων  δραστηριοτήτων της εποχής εκείνης, αν σκεφτούμε ότι το φαγητό ήταν πενιχρό μεν, αλλά ήταν και ένα κύριο σημείο αναφοράς. Η όλη διαδικασία πυρώματος  ( ανάμματος) του φούρνου, του φουρνίσματος και του ανοίγματος  γινόταν με σοφία, σωστά και με πολύ αγάπη και όλη η διαχείρισή του αποτελούσε μια ολόκληρη τελετουργία. Ο παραδοσιακός φούρνος αποτελούσε στοιχείο οικονομικής περισυλλογής, σταθεροποιητικό στοιχείο των οικογενειακών δεσμών και πόλος έλξης των φιλικών και άλλων συναντήσεων.

Ο φούρνος την παλιά εποχή ήταν στις δόξες του. Κάθε δεκαπενθήμερο όπως και κατά τις μεγάλες θρησκευτικές γιορτές, τις διάφορες εκδηλώσεις (τοπικά πανηγύρια, γεννήσεις, βαφτίσια, αρραβωνιάσματα, γάμους, κλπ)  η κάθε οικοκυρά ζύμωνε και έψηνε τα ψωμιά της και όλες τις άλλες παρεπόμενες λιχουδιές στο φούρνο.  Ο φούρνος άναβε και ο τόπος γέμιζε ευωδίες από τα ζεστά  ψωμοειδή κατασκευάσματα και από όλα τα άλλα «φαγητά φούρνου» που άχνιζαν και εξέπεμπαν λογής  λογής, αυτούσιες και λαχταριστές μυρωδιές.

Η όλη διαδικασία πυρώματος του φούρνου,  ξεκινούσε με μεγάλη διάθεση και πολύ πρωί. Αρχικά τον πύρωναν, χρησιμοποιώντας κατάλληλα κλαδιά που άναβαν πολύ εύκολα. Μετά η οικοκυρά τροφοδοτούσε το φούρνο με κλαδιά, αποκλάδια διάφορων δέντρων κυρίως τρεμιθιάς, σκίνου, πεύκου, χαρουπιάς κλπ, εκτός από κλαδιά ή ξύλα συκιάς. Ασφαλές σημάδι ενός ικανοποιητικού και άριστα πυρωμένου φούρνου ήταν το άσπρο χρώμα που έπαιρναν τα εσωτερικά πλάγια τοιχώματα, η οροφή και τα «φρύδια» του . Σε αυτή την κατάσταση ο φούρνος είχε 700 -900 περίπου βαθμούς θερμοκρασία. Γινόταν μια προσεκτική διαχείριση των αναμμένων κάρβουνων που ήταν εντός του φούρνου με κατάλληλα χειροποίητα εργαλεία για επίτευξη της σωστής θερμοκρασίας. Τότε άρχιζε το πανηγύρι του φουρνίσματος. Φούρνιζαν διάφορα παρασκευάσματα, όπως ψωμιά, κουλούρια, γλυκίσματα κλπ, είτε  διάφορα φαγητά όπως κρέας και πατάτες σε ταψιά κλπ. Ο φούρνος έκλεινε με πώμα από λαμαρίνα, μάρμαρο, ή από άλλο πυράντεχο υλικό και όλοι περίμεναν με αγωνία και αγάπη το άνοιγμά του. Και όταν άνοιγε ο φούρνος γέμιζε ο τόπος μυρωδιές. Οι μυρωδιές ήταν τόσο έντονες και διαρκείας που κάθε οικοκυρά δεν μπορούσε να αποκρύψει το πύρωμα φούρνου, γιατί όλη η γειτονιά, ακόμη και πιο πέρα, ήξεραν από το είδος των οσμών, πότε τον άναβαν  και πότε τον άνοιγαν για να βγάλουν τα διάφορα παρασκευάσματα.

φούρνος ...σε σύνταξη

Σήμερα μερικοί παραδοσιακοί φούρνοι συνεχίζουν να υπάρχουν,  κυρίως στα χωριά της υπαίθρου και μερικοί άλλοι σε μερικές αυλές παλαιών σπιτιών,  στις πόλεις. Μερικοί φούρνοι παραμένουν ανενεργοί, κοσμητικά στοιχεία.  Μερικές φορές χρησιμοποιούνται με την παράκληση και παρότρυνση των γιαγιάδων και των παππούδων για να συντηρούν τις θύμησες  από το παρελθόν. Ο παραδοσιακός φούρνος του …αύριο δυστυχώς προβλέπεται να  μην υπάρχει.  Θα απογίνει μουσειακό έκθεμα για γνώση των νεότερων γενεών περί των τρόπων οικιακής οικονομίας και οικιακής Στήριξης σε καιρούς δύσκολους και περιόδους ισχνών αγελάδων.

 Μήπως όμως στις μέρες μας, με την οικονομική κρίση και τον …ελεύθερο ανταγωνισμό  ( λέγε προ -συνεννοημένη σύμπραξη),  θα έπρεπε να προβληματιστούμε και να ανάψουμε ξανά τους φούρνους των γιαγιάδων μας;

Advertisements
This entry was posted in Κοινωνικά, Μαγειρική. Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s